Centrum Kultury Polskiej
Mariupolski Uniwersytet Państwowy

 
Wybitni reżyserzy
Forma logowania
Login:
Hasło:

Mapa strony

Kalendarz
«  Listopad 2017  »
PWŚCPSN
  12345
6789101112
13141516171819
20212223242526
27282930

Statystyka

Kto jest online: 1
Gości: 1
Użytkowników: 0

Witaj, Gościu · RSS 24.11.2017, 08:40


Wybitni polscy reżyserzy



Polska kinematografia może poszczycić się wieloma wybitnymi reżyserami o światowej sławie, których filmy, często niejednokrotnie, nominowane były do Oskara. Za czołowego przedstawiciela kina polskiego należy z pewnością uznać Andrzeja Wajdę. Reżysera uważa się za jednego z twórców polskiej szkoły filmowej, a jego twórczość artystyczna odznacza się ogromną różnorodnością i ma charakter kina autorskiego. Andrzej Wajda (ur. 1926) czerpie w swojej pracy zarówno z polskiej, tak i z europejskiej tradycji kulturowej. Reżyser znany jest przede wszystkim z licznych adaptacji polskich dzieł literackich, jak „Ziemia obiecana” i „Panny z Wilka” , nominowane do Amerykańskiej Nagrody Akademii Filmowej za najlepszy film nieanglojęzyczny, pierwszy z nich w 1975, drugi w 1979 roku. Wajda stworzył również wiele filmów o tematyce współczesnej i historycznej, nie stroniąc od kameralnych dramatów psychologicznych, dzięki czemu jeszcze dwukrotnie był nominowany do Oscara – w 1981 za film „Człowiek z żelaza” i w 2001 r. za „Katyń” . Twórca jest laureatem honorowego Oscara, którego przyznano mu w 2000 roku za całokształt twórczości. Andrzej Wajda nie tylko jest wybitnym reżyserem, ale również scenarzystą. Zajmuje się także reżyserią teatralną, w swoich spektaklach chętnie sięgając do prozy Fiodora Dostojewskiego oraz wybitnych dramaturgów polskich.

Andrzej Wajda nie jest jedynym reżyserem, którego filmy zostały nominowane do prestiżowej Nagrody Amerykańskiej Akademii Filmowej. Wśród nich znalazł się również Roman Polański (ur. 1933), którego film „Pianista” zdobył w 2003 roku aż 3 Oscary, w tym za reżyserię. Wcześniej, w 1963 roku reżyser był nominowany do tej nagrody za „Nóż w wodzie” . Wajda, który realizuje się również jako scenarzysta oraz aktor, jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych na świecie absolwentów najlepszej w Polsce Łódzkiej Szkoły Filmowej. Kilka lat później, w 1974 Polański nakręcił „Chinatown” z Jackiem Nicholsonem w roli głównej, który otrzymał 11 nominacji do Oscara (1 przyznany za scenariusz) oraz 7 do Złotego Globu (4 zdobyte, w tym za reżyserię). Film uznawany jest za jedno z największych dzieł w historii kina. W 1979 reżyser nakręcił „Tess” , który na 6 nominacji otrzymał 3 Oscary. W 2010 roku Polański wyreżyserował „Autor widmo” i otrzymał za film 6 nagród Europejskiej Akademii Filmowej, w tym za najlepszy film, reżyserię oraz scenariusz. Film zdobył również srebro na Międzynarodowym Festiwalu Filmowym w Berlinie. Warto również wspomnieć, że podczas 36. Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni Roman Polański został uhonorowany nagrodą „Platynowe Lwy” za całokształt twórczości.

Z kolei Jerzy Hoffman (ur. 1932) zasłynął w polskiej kinematografii jako reżyser sienkiewiczowskiej trylogii. W 1974 roku nakręcony przez niego „Potop” również został nominowany do Oscara. Do najbardziej rozpoznawalnych filmów reżysera należy również „Znachor” z 1982 roku. Hoffman był wielokrotnie honorowany licznymi nagrodami oraz odznaczeniami, a jego filmy nagradzano i wyróżniano podczas polskich i międzynarodowych festiwali filmowych. Twórca słynie również jako scenarzysta filmowy.

Jerzy Kawalerowicz (1922-2007) również należy do grona wybitnych polskich reżyserów oraz scenarzystów filmowych. Stworzył szereg filmów, które zyskały światowy rozgłos. Podobnie jak Wajdę, uważa się go za jednego z twórców polskiej szkoły filmowej. Jego filmy, których był nie tylko reżyserem, ale również scenarzystą, otrzymywały najważniejsze nagrody filmowe, w tym w 1961 r. Nagrodę Specjalną na Festiwalu Filmowym w Cannes za „Matkę Joannę od Aniołów” oraz Srebrnego Niedźwiedzia na MFF w Berlinie za „Śmierć prezydenta” . Kawalerowicz jest również jednym z polskich reżyserów, którego film „Faraon” był nominowany w 1966 r. do Oscara. Reżyserowi przyznano również „Platynowe Lwy” za całokształt twórczości podczas 32. Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni.

Do przedstawicieli wspominanego nurtu zwanego polską szkołą filmową wpisuje się także i Andrzej Munk (1021-1961), wybitny polski reżyser i scenarzysta filmowy, któremu takie filmy, jak „Błękitny krzyż” , „Człowiek na torze”, „Eroica” i „Zezowate szczęście” , powstałe w latach 50. XX w., zapewniły trwałe miejsce w historii polskiej kinematografii. Ostatni reżyserowany przez niego film „Pasażerka” został ukończony w 1963 r. przez Witolda Lesiewicza.

W nurt polskiej szkoły filmowej wpisuje się również Kazimierz Kutz (ur. 1929) – reżyser filmowy, telewizyjny i teatralny oraz scenarzysta filmowy. W 2010 r. zadebiutował także jako powieściopisarz książką „Piąta strona świata”. Kutz nazywany jest „piewcą” Śląska, gdyż z ponad dwudziestu swoich filmów aż sześć poświęcił Górnemu Śląsku. Zrealizował znany tryptyk śląski: „Sól czarnej ziemi” , „Perła w koronie” oraz „Paciorki jednego różańca” . Za ostatni z nich w 1980 r. otrzymał Grand Prix Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych. W 1994 r. drugi raz otrzymuje tę nagrodę za film „Zawrócony”. Zdobywca wielu innych nagród i wyróżnień, w tym nagrody „Platynowe Lwy” w 2009 za całokształt twórczości.

Wybitnym przedstawicielem polskiej szkoły filmowej jest również Janusz Morgenstern (1922-2011). Jako reżyser zasłynął z oryginalnych dramatów jak „Jowita”, „Do widzenia, do jutra” czy „Trzeba zabić tę miłość”, w których porusza problemy młodzieży. Morgenstern wyreżyserował również cieszące się do dziś ogromną popularnością seriale, w tym „Stawka większa niż życie”, „Kolumbowie” oraz „Polskie drogi” . Od początku lat 90. zaczął pracować także jako producent filmowy. W 2008 roku został uhonorowany Orłem przez Polską Akademię Filmową w kategorii osiągnięcia życia za całokształt działalności. Jest również zdobywcą nagrody honorowej, przyznanej reżyserowi przez Nowojorski Festiwal Filmów Polskich w 2010 roku.

W okresie rozkwitu polskiej szkoły filmowej, ale niejako z boku, tworzy Wojciech Jerzy Has (1925-2000), często nazywany wizjonerem polskiego kina. Has to niepowtarzalna, a zatem i na swój sposób wyobcowana indywidualność w świecie polskiego filmu. Reżyser operuje swoim własnym, wyjątkowym językiem filmowym. Tworzy filmy we własnej, zadziwiająco jednorodnej poetyce, rozpoznawalnej niemal od pierwszego ujęcia. Jest to kino autorskie, nad wyraz malarskie i poetyckie. W swoich obrazach nie pozostawia nic przypadkowi, dopracowując każde ujęcie w najmniejszych szczegółach. Wszystko musi być precyzyjnie przemyślane, gdyż zdaniem reżysera nadrzędnym źródłem informacji w filmie jest obraz. Twórczość Hasa to głównie adaptacje literackie. Reżyser uważał, że to przede wszystkim literatura pomaga w pracy nad filmem. Tak wyreżyserował „Rękopis znaleziony w Saragossie” - film, który został otoczony kultem na całym świecie i jest uznawany jako jedno z najbardziej inspirujących dzieł w historii światowego kina.

Szczególne miejsce wśród polskich reżyserów zajmuje Stanisław Bareja (1929-1987), którego w 2008 roku ogłoszono najlepszym reżyserem komediowym stulecia na gali Złotych Kaczek – prestiżowej, najstarszej nagrody filmowej przyznawanej przez miesięcznik „Film”. Bareja to nie tylko reżyser, ale również scenarzysta i aktor, który często grywał epizodyczne role w swoich filmach. Zasłynął z takich komedii jak „Miś”, „Brunet wieczorową porą”, „Poszukiwany, poszukiwana”, „Co mi zrobisz, jak mnie złapiesz?”, „Nie ma róży bez ognia” oraz kultowych seriali „Zmiennicy” i „Alternatywy 4” . Filmy Barei to niepowtarzalne obrazy absurdalnej PRL-owskiej rzeczywistości, które zaliczane są do czołówki polskiej kinematografii. Specyfika jego filmów opiera się na wyjątkowej współpracy z wieloma aktorami, których szybko zaczęto nazywać „aktorami Barei”. Przewijali się oni bowiem przez większość jego najważniejszych produkcji, odgrywając zarówno główne, jak i epizodyczne role i bez których trudno sobie w ogóle wyobrazić pracę reżysera.

Polska kinematografia to także Jerzy Skolimowski (ur. 1938), który realizuje się nie tylko jako reżyser i scenarzysta, ale również aktor, poeta i malarz. Twórca należy do przedstawicieli Nowej Fali w kinie polskim. Jego filmy zdobyły wiele nagród filmowych na festiwalach zagranicznych, w tym w Berlinie, Cannes i Wenecji. Do najbardziej znanych należy zaliczyć takie jego filmy jak: „Bariera”, „Ręce do góry”, „Start”, „Wrzask”, „Latarniowiec” oraz najnowszy z 2010 r. „Essential killing”, który otrzymał Nagrodę Specjalną na festiwalu w Wenecji oraz Złote Lwy za najlepszy film na FPFF w Gdyni.

Nie sposób mówić o polskim kinie bez takiego nazwiska jak Krzysztof Zanussi (ur. 1939). Najbardziej znane filmy w reżyserii tego twórcy, wielokrotnie nominowane do prestiżowych nagród, to „Rok spokojnego słońca”, „Barwy ochronne”, „Cwał”, „Życie jako śmiertelna choroba przenoszona drogą płciową” oraz „Persona non grata”. Zanussi jest zdobywcą wielu nagród, w tym za całokształt twórczości, którą mu przyznano w 2001 r. w Pradze, a rok później we Włoszech i w Jerozolimie. Reżyser jest również autorem kilku książek oraz scenariuszy filmowych.

Ważne miejsce wśród plejady wybitnych polskich reżyserów zajmuje także Feliks Falk (ur. 1941), reżyser filmowy i teatralny, scenarzysta oraz dramatopisarz. Falk wyreżyserował słynne obrazy „Wodzirej” oraz „Komornik”. Drugi z nich w 2005 roku na 30. Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni zdobył Złote Lwy dla najlepszego filmu.

Mówiąc o polskim kinie trzeba również wspomnieć o wybitnym reżyserze wyjątkowych cyklów „Trzy Kolory” i „Dekalog” . Krzysztof Kieślowski (1941-1996), już jako uznany reżyser dokumentów, zajął sie reżyserią filmów fabularnych, dlatego też początkowo przy pracy nad nimi chętnie inspiruje się technikami dokumentalnymi, czego przykładem jest jeden z najwybitniejszych filmów kina moralnego niepokoju „Amator”. Z czasem Kieślowski coraz bardziej oddala się od takiej stylistyki, redukując szczegóły obyczajowe tak, aby nie przesłaniać widzowi filozoficznej i metafizycznej treści filmu. Przełomem w twórczości reżysera stał się cykl Dekalog, którego dwa odcinki „Krótki film o miłości” oraz „Krótki film o zabijaniu” zostały również nakręcone w wersji kinowej. Kolejne filmy reżysera, uznawane za jedne z największych osiągnięć kinematografii polskiej i światowej to „Podwójne życie Weroniki” oraz trylogia „Trzy kolory” („Trzy kolory: Niebieski”, „Trzy kolory: Biały”, „Trzy kolory: Czerwony”) również bardzo wyraźnie pokazują, jak bardzo Kieślowski oddalił się od dokumentu. Ważne miejsce w filmach reżysera zajmuje niewiarygodna muzyka Zbigniewa Preisnera. Ciekawostką jest, że jego filmy, łączące realizm z metafizyką, otoczone są prawdziwym kultem w Iranie. Reżyser był wielokrotnie nominowany do najwyższych nagród filmowych, w tym dwukrotnie do Oskara za „Trzy kolory: Czerwony”, trzykrotnie do Złotej Palmy za „Krótki film o zabijaniu”, „Podwójne życie Weroniki” oraz „Trzy kolory: Czerwony”, za które otrzymał Złotego Lwa w Wenecji. Został również nagrodzony Srebrnym Niedźwiedziem w Berlinie za „Trzy kolory: biały”.

Do grona reżyserów, których filmom udało się otrzymać nominację Amerykańskiej Akademii Filmowej wpisuje się również Agnieszka Holland (ur. 1948). Jej najnowszy film z 2011 roku „W ciemności” znalazł się wśród filmów obcojęzycznych, starających się o statuetkę. Jest to trzecia nominacja reżyserki, której filmy „Gorzkie żniwa” w 1985 oraz „Europa, Europa” w 1991 były nominowane do tej nagrody, pierwszy z nich za najlepszy film, drugi w kategorii najlepszego scenariusza. Reżyserka zwykle sama pisze scenariusze do swoich filmów. Poza tym w latach 70. i 80. grała również drugoplanowe role aktorskie. Filmy Agnieszki Holland prezentują polską szkołę kina moralnego niepokoju, gdyż twórczyni porusza w filmie kontrowersyjne wątki związków międzyludzkich, a jej bohaterzy stają przed trudnymi wyborami. Reżyserka nie unika również złożonych kwestii i problemów politycznych i religijnych. Holland wielokrotnie odznaczano za zasługi dla kultury polskiej, a jej filmy nagradzano na największych festiwalach filmowych.

Polska kinematografia jest również nie do pomyślenia bez postaci Jana Jakuba Kolskiego - reżysera, scenarzysty, operatora, producenta oraz autora nowel, tekstów piosenek i sztuk teatralnych. Jan Jakub Kolski (ur. 1956) to twórca licznych filmów krótkometrażowych, seriali i filmów fabularnych. Jego bogate zamiłowania i zainteresowania zaowocowały wieloma filmami, w tym o tematyce górskiej, przyrodniczej, oświatowej i społecznej, religijnej, podróżniczej, jak i kilkoma filmowymi portretami. W twórczości Kolskiego bardzo ważne miejsce zajmują obrazy powstałe w Popielawach, gdzie reżyser spędził kilka lat swojego dzieciństwa, jak choćby pełnometrażowy debiut Kolskiego „Pogrzeb kartofla”, który nosi pierwsze przejawy realizmu magicznego, charakterystycznego dla wielu późniejszych i bardzo znaczących autorskich filmów reżysera, jak „Jańcio Wodnik”, „Historia kina w Popielawach”, „Jasminum” . Jan Jakub Kolski podjął się również reżyserii powieści Witolda Gombrowicza „Pornografia”, tworząc dzieło wyjątkowe. Jego filmy wielokrotnie nagradzano na festiwalach w Polsce i na świecie.

Wyjątkowe miejsce wśród polskich reżyserów zajmuje także Jerzy Stuhr (ur. 1947), który jako wybitny i uznany aktor zajął się również reżyserią, odnosząc przy tym wielkie sukcesy, gdyż właściwie wszystkie wyreżyserowane przez Stuhra filmy zdobyły uznanie i wiele prestiżowych nagród i wyróżnień. Mowa tutaj o takich filmach jak: „Spis cudzołożnic”, „Historie miłosne”, „Tydzień z życia mężczyzny”, „Duże zwierzę”, „Pogoda na jutro” oraz „Korowód” .

Spośród młodszego pokolenia bezspornie należy wspomnieć o takim reżyserze jak Wojciech Smarzowski (ur. 1963), który jest znany z takich filmów jak „Wesele”, „Dom zły” i „Róża” , bardzo wysoko ocenianych i nagradzanych.

Do grona bardzo dobrych młodych reżyserów należy także zaliczyć takich twórców jak: Radosław Piwowarski, Robert Gliński, Piotr Trzaskalski, Krzysztof Krauze, Andrzej Jakimowski oraz Małgorzata Szumowska i Magdalena Piekorz.

Na zakończenie warto również wspomnieć, że większość ze wspomnianych reżyserów posiada swoją gwiazdę w polskiej Alei Gwiazd Filmu przy ul. Piotrkowskiej w Łodzi. Reżyserzy, jak i operatorzy, mają swoje gwiazdy po stronie parzystej (wschodniej), zaś aktorzy po nieparzystej.

Copyright РФП МГУ © 2017
Веб-дизайн, технічна підтримка та адміністрування: Белла Марина Віталіївна its.me.marina@gmail.com
Конструктор сайтов - uCoz